Gauss Ölçme
Gauss Ölçümü Hakkında Teknik B Gauss Ölçümü Teknik Dokumanı
1. GİRİŞ
Bu teknik dokümantasyon, elektromanyetik alan oluşumları manyetik alan elde etmek amacıyla büyütme Gauss ölçüm görünümleri hakkında bilgi sunmak, kullanılan ekipmanların tanıtımı ve ölçüm yöntemlerinin uygulanması amacıyla hazırlanmıştır.
2. GAUSS VE MANYETİK ALAN NEDİR?
2.1 Gauss Tanımı
Gauss (G) , manyetik akı performansını ölçen birimdir. SI sistemine göre bu ölçüm birimi Tesla (T) olup, dönüşüm şu şekildedir:
1 Tesla = 10.000 Gauss
1 Gauss = 0,0001 Tesla
2.2 Manyetik Alan
Manyetik alan, elektrik yüklerinin hareketiyle oluşan görünür bir kuvvet alanıdır. Elektrikli cihazlar, süreleri ve iletim hatları manyetik alan üretir. Alanın büyüklüğü ve yönü önemlidir.
3. ÖLÇÜM ÇİHAZLARI
3.1 Gaussmetre
- Manyetik alanın büyüklüğünü doğrudan ölçer.
- Dijital ve analog modeller mevcuttur.
- X, Y, Z eksenlerinde ölçüm yapabilir.
3.2 Hall Etkisi Setleri
- Hall etkisine dayanır.
- Doğruluk oranı yüksek, çok düşük veya çok yüksek alanlar ölçülebilir.
4. ÖLÇÜM YÖNTEMİ
4.1 Hazırlık
- Ortam taraması yapılabilir, elektromanyetik kaynaklar belirlenir.
- Cihaz kalibrasyonu devam eder.
4.2 Ölçüm Noktalarının Belirlenmesi
- Yüksek gerilim çizgileri, cihaz yüzeyleri, kullanıcı durumları dikkate alınır.
4.3 Ölçüm Uygulaması
- Cihaz 90° açılarla üç eksende tutulur.
- Her eksendeki değer ifade ediliyor.
- Maksimum, minimum ve ortalama değerler hesaplanır.
5. STANDARTLAR VE SINIRLAR
5.1 ICNIRP (Uluslararası İyonize Olmayan Radyasyon Koruma Komisyonu) Limitleri
| Frekans | Limit (Mesleki) | Limit (Halk) |
|---|---|---|
| 50/60 Hz | 1.000 µT (10.000 mG) | 200 µT (2.000 mG) |
5.2 TSE ve ISO Standartları
- TS EN 62233
- TS EN 50499
- ISO 2631-4 (EMF insana maruziyet değerlendirmesi)
6. ÖLÇÜM ALANLARI
| Uygulama | Açıklama |
|---|---|
| Sanayi Tesisleri | Motor, jeneratör, trafo ölçümleri |
| Ev ve Ofis Ortamları | Elektrikli cihaz EMF yayılımı |
| Sağlık Kuruluşları | MR cihazlarının güvenli alan sınırı |
| Enerji Tesisleri | Yüksek gerilim hatları, trafo merkezleri |
| AR-GE ve Laboratuvar | Deneysel manyetik alan testleri |
7. RİSK DEĞERLENDİRMESİ VE RAPORLAMA
Ölçüm sonuçları, aşağıdaki unsurlar değerlendirilerek analiz edilir:
- ICNIRP ve TSE sınırlarına geçiş
- İnsan sağlığı üzerindeki potansiyel etkiler
- Gerekli önlem ve öneriler
Raporlar
- Ölçüm süreleri haritası
- Eksen tabanlı veri tabloları
- Limitlerle karşılaştırmalı sınırlar
- Fotoğraflar ve cihaz kalibrasyon belgesi
8. SONUÇ VE ÖNERİLER
Yapılan Gauss ölçümleri sonuç tespit edilen değerler, yasal sınırlayıcılar ve mesleki maruziyet sınırlarıyla karşılaştırılır. Değerlerin yüksek olması durumunda şu önlemlerin alınması tavsiye edilir:
- Manyetik alan sızıntısı
- Alansması
- Ekipmanın değiştirilmesi
- Personel için maruziyet süresi sınırlaması
